Urządzenia służące do sprężania powietrza i innych gazów znajdują wykorzystanie w wielu dziedzinach techniki oraz przemysłu, a ich obecność jest zauważalna zarówno w dużych zakładach produkcyjnych, jak i w mniejszych warsztatach. Ich zasadniczym celem jest zwiększanie ciśnienia medium roboczego, co daje możliwość na wykorzystanie go w różnorodnych procesach technologicznych. W współzależności od potrzeb użytkownika a także warunków pracy stosowane są różne rozwiązania konstrukcyjne, które różnią się budową, wydajnością a także sposobem działania.
W praktyce często używane są sprężarki i kompresory, które stanowią wszechstronną grupę urządzeń o zbliżonej funkcji, choć mogą różnić się detalami technicznymi oraz przeznaczeniem. Ich działanie opiera się na mechanicznym sprężaniu powietrza, które następnie może być wykorzystywane do zasilania narzędzi pneumatycznych, systemów automatyki albo procesów produkcyjnych. W zależności od konstrukcji mogą pracować w trybie ciągłym albo okresowym, co wpływa na ich przeznaczenie w konkretnych warunkach eksploatacyjnych.
Równolegle stosowane są kompresory i sprężarki, które można spotkać w różnorakich sektorach gospodarki, od przemysłu ciężkiego po zastosowania serwisowe i rzemieślnicze. Wybór odpowiedniego urządzenia zależy od wielu czynników, takich jak wymagane ciśnienie robocze, wydajność czy warunki środowiskowe pracy. Istotne znaczenie ma także sposób chłodzenia a także rodzaj napędu, które wpływają na funkcjonalność działania całego systemu. W niektórych przypadkach używa się rozwiązania mobilne, umożliwiające proste przemieszczanie urządzenia w obrębie miejsca pracy.
W kontekście technicznym charakteryzuje się różnorakie rodzaje kompresorów i sprężarek, które można podzielić ze względu na zasadę działania, budowę oraz wykorzystanie. Do najczęściej spotykanych należą urządzenia tłokowe, śrubowe a także membranowe, z których prawie każde wyróżnia się innymi właściwościami użytkowymi. Różnice te wpływają na sposób pracy, poziom hałasu, zużycie energii oraz oczekiwania eksploatacyjne. Dobór odpowiedniego rozwiązania zależy od specyfiki procesu, w którym urządzenie ma być wykorzystywane, a także od oczekiwań dotyczących jego wydajności i trwałości.
Zobacz: doprężacze powietrza.